Nghe sao cho đúng, khuyên sao cho thấm: Thấu hiểu bất cứ ai và khuyên bất cứ điều gì

Có bao giờ mọi người gặp khó khăn khi gặp nhau chẳng biết nói câu gì, mình cũng sẵn sàng nghe mà con cái, bố mẹ, đối tác, bạn bè thì chẳng nói câu gì, mình hỏi mà người nói cứ đáp thờ ơ. Tại sao khách không chia sẻ hết các khó khăn về hệ thống cho mình?
Có bao giờ bạn gặp khó khăn trong việc khuyên người khác? Tại sao mình khuyên bỏ thuốc lá, bỏ chơi game, dậy sớm rõ ràng là tốt, bạn ấy cũng đồng ý rồi mà vẫn không làm được? Tại sao khuyên khách một điều đã được chứng nhận 100% là tốt vẫn không hề đơn giản như thế?

Đây là những điều mình được học trong khoá ứng dụng lý thuyết về phân tâm cơ bản. Tthực sự khá hữu ích nếu mọi người học được cách áp dụng hiệu quả!

  1. Nghe sao cho thấm
    Hãy bắt đầu bằng việc nghe. Trong 2 người: nói và nghe, hãy tập trung vào người nói, hãy để mình trở thành người nghe thật sự, đừng ngắt lời, chia sẻ về mình quá nhiều. Tất cả những gì mình nói hãy nên trở thành trigger để người nghe có thể thả lỏng kể câu chuyện của họ hiệu quả hơn.
    Ví dụ: Thử hỏi đồng nghiệp bạn xem: công việc của em dạo này thế nào? 99.99% kết quả sẽ là tốt, bình thường, không tốt ạ.
    Câu chuyện đến đây chẳng lẽ kết thúc? Có một vìa tips để bạn khai thác thêm thông tin hiệu quả
    a) Đặt theo tiến trình
    Vậy bình thường một ngày đi làm của em như thế nào?
    Lúc đến công ty, em sẽ làm gì?
    Em nói chuyện với ai?

    Dần dần bạn sẽ khai thác được bức tranh toàn cảnh vì sao tốt, vì sao bình thường hay không tốt như thế nào.
    b) Chia nhỏ
    Thế sếp của em như thế nào?
    Đồng nghiệp của em ra sao?
    Môi trường làm việc như thế nào?
    Công việc yêu cầu gì?
    c) Suy đoán (dựa theo cảm xúc, suy nghĩ):
    Giả dụ người nghe trả lời: Tốt ạ
    Hẳn em phải rất vui khi chọn được một công việc phù hợp như thế nhỉ?
    Bằng cách gọi tên cảm xúc của người nói, bạn sẽ dễ dàng bắc chiếc cầu nối đi đến trái tim :smiley:
    d) Hướng về cảm xúc người nghe
    Nhưng mà dạo này cũng stress lắm ạ :frowning: Có rất nhiều việc em cũng chưa biết xử lý như thế nào.
    Thế thôi, bỏ đi em :slight_smile: Thế giới có phải có mỗi công việc đâu. Đời là để chơi nữa mà
    Đừng như thế, đừng ngắt mạch cảm xúc người nghe, khi người nói buồn, hãy buồn cùng họ, đừng cố vực họ lên cũng đừng lôi tâm trạng họ xuồng.
    e) Không phỏng đoán
    Đừng cố ra vẻ mình hiểu người ta: Ah anh biết, môi trường như thế này thì đương nhiên tốt rồi nhỉ?
    Bạn có thể đưa ra các gợi ý về công việc, sếp, đồng nghiệp suy đoán về việc tốt để trigger người nói chia sẻ nhưng đừng mặc nhiên coi đó là đúng mà nói thay họ.
    Thử nghĩ xem có ai xung quanh bạn mắc lỗi này k?
  2. Mong muốn và lời khuyên
    Có một vòng tròn ảnh hưởng để xác định mong muốn mỗi người
    Thiếu thốn=> Mong muốn=> Trải nghiệm=> Thiếu thốn khác nhau…
    Giả dụ bạn đói (thiếu thốn)=> bạn sẽ muốn ăn (mong muốn) nhưng ăn gì lại phụ thuộc vào trải nghiệm (ăn Má la tang - món bạn chưa từng thử thì bạn sẽ không biết mà mong muốn ăn chẳng hạn).
    Có một sự thiếu rất hay mà nhiều người có thể đang mắc phải: thiếu sự thiếu
    Bạn không thực sự biết mình thiếu gì để mà xác định điều mình mong muốn, đôi khi bạn chỉ cảm thấy bứt dứt khó chịu. Cách duy nhất là trải nghiệm đủ, thử để xác định xem có đúng là mình thiếu điều đó không.

Đây là lý do vì sao mong muốn của mỗi người rất khác nhau.
Luyện tập: Hãy tự suy ngẫm về mong muốn của mỗi người xung quanh bạn xem nhé, xuất phát từ thiếu thốn và trải nghiệm ntn mà họ lại muốn có điều đó?
Ví dụ: Ông Vũ hỏi bà Thảo trong vụ ly hôn Trung Nguyên: Tiền nhiều để làm gì? Mong muốn hai người này khác nhau ntn?

  1. Khuyên sao cho thấm
    Khi ta có bức tranh toàn cảnh mà người nói chia sẻ, hãy bắt đầu xem xét một số quy tắc trước khi khuyên:
    a) Nguyên tắc kinh tế
    Việc mọi người làm đều để tối đa hoá lợi ích kinh tế của mình.
    Do đó, muốn khuyên một người từ bỏ việc gì, phải chỉ ra được lợi ích của việc ấy đối với người đó .
    b) Mục đích và hành vi
    Để đat đươc mục đích, có thể có nhiều hành vi điều chỉnh khác nhau
    c) Xác định Thiện - Ác
    Đánh trẻ con có phải thiện hay ác? Đánh mà trẻ con tốt lên thì sao?
    Muốn đánh giá thiện-ác phải dựa vào quá trình và người nhận hệ quả.
    Đánh trẻ con mà trẻ con thấy tốt hơn sau cả một quá trình dài => Thiện
    Đánh mãi vẫn hư: ác=> tìm một hành vi khác để vẫn đạt mục đích tốt: dỗ ngon ngọt, khen=> quá trình thử, sai, thử sai, thử đúng=> duy trì hành vi mới
    d) Thay đổi định kiến
    Đối tượng bị tác động: người chịu định kiến
    B1: xác định bối cảnh của người nói, người đưa ra định kiến
    B2: Xác định giá trị mà định kiến mang lại
    B3: Xác định vấn đề của người chịu định kiến
    B4: Tìm con đường để vượt qua
    e) Cách khuyên
    Đặt câu hỏi để người khác tự ngẫm.
    Nêu muốn khuyên 4 vấn đề mà họ chỉ tự ngẫm ra 3. Hãy gợi ý: thế còn 4 thì sao?
    HI vọng bài viết hữu ích và mọi người áp dụng hiệu quả
5 Likes

Cái đoạn chia nhỏ ra để hỏi đúng là đáng để luyện tập em nhỉ. Bản thân anh thấy cái ấy rất đúng.

Thank Emmy với recap này. Kể ra viết lỏng hơn chút, nhiều ví dụ hơn nữa thì thích quá.
Em nghĩ tips này hữu ích với đoạn trò chuyện về gia đình của chị em mình trưa nay chị @luna

1 Like